ارزيابي ويدئويي گروهي براي كم شدن اشتباهات داوري

تهران- ايرناپلاس- اشتباهات داوري در فوتبال ايران سر به فلك كشيده و تمام بازيكنان، مربيان، مديران و حتي هواداران فوتبال را درگير خود كرده است. فوتبال روز دنيا به تدريج رو به استفاده از كمك داور ويدئويي يا همان VAR آورده و در پيكارهاي بزرگ جهاني شاهد تاثير سيستم كمك داور ويدئويي در نتايج هستيم و از اشتباهات سهوي داوري جلوگيري مي‌كند.

در فوتبال ايران به دليل نبود بودجه و هم‌چنين ساز و كار مناسب براي استفاده از اين تجهيزات هر هفته و در هر بازي اشتباهات داوري باعث اعتراض تيم‌هاي مطرح ليگ برتر به نحوه قضاوت‌هاي اين فصل روز به روز بيشتر مي‌شود و مرجع اصلي آن كه كميته داوران است، به هيچ عنوان زير بار نمي‌رود و رييس سابق اين كميته در اين خصوص اظهار كرده بود: «در نيم فصل دوم براي اولين بار گروه آناليز داوران را تشكيل داده‌ايم!» خوب توجه كنيد؛ يعني كميته داوران ما تاكنون قضاوت داوران خود را آناليز نمي‌كردند، اما علي خسروي داور قديمي فوتبال ما در اين باره مي‌گويد: «نيم‌فصل اول نيز آناليز مي‌شد، اما كامل نبود.»



** پيشنهاد خسروي به كميته داوران

فريدون اصفهانيان در ادامه حرف‌هايش به خبرگزاري ايرنا گفته: «گروه آناليز داوران فيلم بازي‌ها را مي‌بينند و اگر داوري در قضاوت خود بد عمل كرد با او برخورد و اگر عملكرد خيلي خوبي داشت، او را مورد تشويق قرار مي‌دهند.» اين يعني اشتباهات بررسي و مشخص شد اكثر تيم‌هاي معترض ضرر چنداني از داوري نديده‌اند! اما علي خسروي در اين باره مي‌گويد: «من بعنوان يك داور قديمي يك پيشنهاد به كميته داوران دارم و آن اين است: ارزيابي ويدئويي را با يك گروه پنج يا شش نفره انجام دهند، مثلاً روز يكشنبه فيلم بازي را تحويل بگيرند و صبح دوشنبه آن را با آناليز كامل خود تحويل دهند. هر يك از آن‌ها بايد 5 يا 6 ساعت زمان بگذارند و اين كميته نيز حق‌الزحمه‌اي براي هر يك از آن‌ها در نظر بگيرد تا اين كار بدرستي انجام شود.»



** چرا كميته اخلاق؟!

اين كارشناس داوري فوتبال كشورمان معتقد است: «زماني‌كه حسين عسگري ريييس دپارتمان داوري كشور بود، يك فيلم را داد تا من آن را آناليز كنم و من از ساعت 10 شب تا 6 صبح فردا اين فيلم را جلو و عقب كردم تا هيچ نكته‌اي را از دست ندهم. رييس كميته داوران نه تنها به آناليز داوران، بلكه به نظر كارشناسي داوري در برنامه‎هاي شب‌هاي فوتبالي، نود و رسانه‌هاي شينداري و نوشتاري توجه كند تا هيچ شبهه‌اي را باقي نگذارد.»

طبق گفته‌هاي فريدون اصفهانيان او اخيراً جلساتي با مسئولان كميته‌هاي اخلاق، مسابقات و انضباطي فدراسيون فوتبال برگزار كرده و قرار شده با اعتراض بازيكنان به داور برخورد شود. حالا سوال ما اين است به كميته اخلاق چه ربطي دارد! گزارش ناظر و داور بايد به كميته انضباطي ارائه شود و آنجا در باره بازيكن خاطي تصميم‌گيري شود.



** اصفهانيان بايد زودتر مي‌رفت

در فوتبال ايران به دليل نبود بودجه و هم‌چنين ساز و كار مناسب براي استفاده از اين تجهيزات هر هفته و در هر بازي اشتباهات داوري باعث اعتراض تيم‌هاي مطرح ليگ برتر به نحوه قضاوت‌هاي اين فصل روز به روز بيشتر مي‌شود و مرجع اصلي آن كه كميته داوران است، به هيچ عنوان زير بار نمي‌رود و رييس سابق اين كميته در اين خصوص اظهار كرده بود: «در نيم فصل دوم براي اولين بار گروه آناليز داوران را تشكيل داده‌ايم!» خوب توجه كنيد؛ يعني كميته داوران ما تاكنون قضاوت داوران خود را آناليز نمي‌كردند، اما علي خسروي داور قديمي فوتبال ما در اين باره مي‌گويد: «نيم‌فصل اول نيز آناليز مي‌شد، اما كامل نبود.»



** پيشنهاد خسروي به كميته داوران

فريدون اصفهانيان در ادامه حرف‌هايش به خبرگزاري ايرنا گفته: «گروه آناليز داوران فيلم بازي‌ها را مي‌بينند و اگر داوري در قضاوت خود بد عمل كرد با او برخورد و اگر عملكرد خيلي خوبي داشت، او را مورد تشويق قرار مي‌دهند.» اين يعني اشتباهات بررسي و مشخص شد اكثر تيم‌هاي معترض ضرر چنداني از داوري نديده‌اند! اما علي خسروي در اين باره مي‌گويد: «من بعنوان يك داور قديمي يك پيشنهاد به كميته داوران دارم و آن اين است: ارزيابي ويدئويي را با يك گروه پنج يا شش نفره انجام دهند، مثلاً روز يكشنبه فيلم بازي را تحويل بگيرند و صبح دوشنبه آن را با آناليز كامل خود تحويل دهند. هر يك از آن‌ها بايد 5 يا 6 ساعت زمان بگذارند و اين كميته نيز حق‌الزحمه‌اي براي هر يك از آن‌ها در نظر بگيرد تا اين كار بدرستي انجام شود.»



** چرا كميته اخلاق؟!

اين كارشناس داوري فوتبال كشورمان معتقد است: «زماني‌كه حسين عسگري ريييس دپارتمان داوري كشور بود، يك فيلم را داد تا من آن را آناليز كنم و من از ساعت 10 شب تا 6 صبح فردا اين فيلم را جلو و عقب كردم تا هيچ نكته‌اي را از دست ندهم. رييس كميته داوران نه تنها به آناليز داوران، بلكه به نظر كارشناسي داوري در برنامه‎هاي شب‌هاي فوتبالي، نود و رسانه‌هاي شينداري و نوشتاري توجه كند تا هيچ شبهه‌اي را باقي نگذارد.»

طبق گفته‌هاي فريدون اصفهانيان او اخيراً جلساتي با مسئولان كميته‌هاي اخلاق، مسابقات و انضباطي فدراسيون فوتبال برگزار كرده و قرار شده با اعتراض بازيكنان به داور برخورد شود. حالا سوال ما اين است به كميته اخلاق چه ربطي دارد! گزارش ناظر و داور بايد به كميته انضباطي ارائه شود و آنجا در باره بازيكن خاطي تصميم‌گيري شود.



** اصفهانيان بايد زودتر مي‌رفت

اما با داوران در صورت اشتباه چه كسي برخورد مي‌كند؟! رييس سابق كميته داوران كه از ارديبهشت ماه 1391 بر كرسي رياست نشسته بود، به جاي پيدا كردن راهكار مناسب براي كم شدن اشتباهات داوري و هم‌چنين نوع برخورد آن‌ها با بازيكنان كه در تصاوير تلويزيوني نيز ديده مي‌شود، بدنبال انداختن توپ به زمين بازيكنان بود. شايد بهتر بود او پيش از اين‌ها استعفاء مي‌داد تا يك فرد آشنا به علم روز داوري تحولي در داوري فوتبال ايجاد كند.



** ضعف داوران

رييس سابق كميته داوران اعتقاد دارد فشار‌هاي كه قبل از بازي با صدور بيانيه و در جريان انجام مسابقه با اعتراض‌هاي زياد به داور مي‌شود، در كيفيت داوري تاثير دارد. اما چرا داوران ما حرفه‌اي نمي‌شوند؟ هيچ‌كس نمي‌پرسد كه با حضور داوران پشت دروازه چرا خطا‌هاي داوري بيشتر از قبل شده و آن‌ها نقشي در بازي‌ها ندارند؟



** استفاده از كمك داور ويديويي، زمان مي‌خواهد

فريدون اصفهانيان در گفتگو با خبرنگار ايرنا اظهار كرده بود: «مراحل تست سيستم كمك داور ويديويي را پشت سر مي‌گذاريم تا در صورت تاييد فيفا بتوانيم از آن در رقابت‌هاي ليگ برتر بهره ببريم. تا زماني كه فدراسيون جهاني فوتبال اجازه استفاده از اين فناوري را ندهد، نمي‌توانيم از كمك داور ويدوئي استفاده كنيم و لازم است مسئولان فيفا در ايران حاضر شده و استفاده از اين سيستم را تاييد كنند.»

مشخص بود استفاده از اين فناوري نياز به زمان طولاني دارد. مثلاً براي استفاده در جام جهاني 9 ماه زمان برد، تا اين كار را انجام دهند و نمي‌توان به اين زودي از تجهيزات كمك داور ويديويي يا همان VAR استفاده كرد كه پيش از آغاز نيم فصل دوم وعده آن را داده بودند.



** كمك داور ويديويي كمك چنداني نمي‌كند!

پيشنهاد علي خسروي براي استفاده از كمك داور ويديويي يا همان VAR اين است كه بايد حداقل از چهار داور فعال استفاده كنيد و عليرضا فغاني بعنوان سرپرست اين گروه حضور داشته باشد. البته اين سوال پيش مي‌آيد؛ آيا اين تعداد داور در حال حاضر در ليگ برتر حضور دارند كه تمام بازي‌هاي ليگ برتر ما را پوشش دهند. تازه اين مساله باز هم كمكي به داوري نمي‌كند، بعنوان مثال در يكي از بازي‌هاي اروپايي فقط چهار دقيقه زمان برد تا يك اوت مشخص شود و اين به خودي خود باعث از سرعت انداختن بازي مي‌شود. حتي در بازي اخير تيم‌هاي پاري سن ژرمن با منچستر يونايتد در چارچوب ليگ قهرمانان اروپا يك پنالتي مشكوك از سوي داور اعلام شد. با اين وجود چقدر به كم شدن اشتباهات داوري با VAR اطمينان داريد؟



** اشتباهات داوري كمتر نشد

فريدون اصفهانيان در ادامه حرف‌هاي خود گفته بود؛ تا زماني‌كه استفاده از كمك داور ويديويي قطعي نشده، از داوران پشت دروازه‌ها كمك گرفته تا اشتباهات داوري در رقابت‌هاي ليگ برتر به حداقل برسد. آيا با اين ترفندي كه به كار گرفتيد اشتباهات داوري كمتر شد؟ نه! چنين نشد، بلكه روز به روز شاهد افزايش اعتراضات به داوري هستيم. داوران پشت دروازه‌ها در هيچ‌يك از تصميم‌گيري‌ها نظر نمي‌دهند مانند صحنه بحث برانگيز دقيقه 31 ديدار نساجي با پرسپوليس كه شوت سروش رفيعي در داخل محوطه جريمه به دست جرجي گولسياني برخورد كرد و داور پشت دروازه هيچ واكنشي نشان نداد و يا در ديدار سپاهان و پارس جنوبي، يك پنالتي در دقيقه 10 به سود ميهمان و يك پنالتي در دقيقه 60 به سود ميزبان گرفته نشد.



** قياس مع‌الفارق

از نظر رييس سابق كميته داوران فوتبال كشورمان، داوران ما در رقابت‌هاي آسيايي، جهاني و المپيك موفق ظاهر شده‌اند و حتي مثال خود را در باره عليرضا فغاني، محمدرضا منصوري و رضا سخندان و گلاره ناظمي كه به همراه زري فتحي قضاوت ديدار نيمه‌نهايي مسابقات فوتسال جام ملت‌هاي زنان اروپا بين اسپانيا و روسيه را سوت زده‌اند، آورده است. اما بايد به اصفهانيان بگوييم؛ قياس مع‌الفارق است. در دنيا نيز داوران در رقابت‌هاي خارج از كشور خود موفق‌تر از پيكار‌هاي داخلي قضاوت مي‌كنند.



گزارش و تحليل از مجيد روان‌ستان